دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪي اﺟﺰاي اﺟﺮاﻳﻲ روف گاردن ﻫﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻨﻮع و وﺳﻴﻊ اﺳﺖ. ﻫﺮ ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪي ﻳﺎ ﺷـﺮﻛﺖ ﺑﺎزرﮔﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ روﻳﻜﺮد ﺧﺎص ﺧﻮد و رﻗﺎﺑﺖ در ﺑﺎزار اﺟﺰاء ﻗﺎﺑﻞ ﻧﺼﺐ را دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪي ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.
ﻓﺎرغ از ﻫﻤﻪ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪي ﻫﺎي ﺗﺠﺎري اﺟﺰاء روف گاردن را ﺑﻪ 5 دﺳﺘﻪ ﻛﻠﻲ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪي ﻛﺮد:
اﮔﺮﭼﻪ ﻫﺮ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ روي ﺑﺎم ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد اﻣﺎ اﻳﻦ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎﻳﻲ از ﻗﺒﻴـﻞ آب و ﻫﻮا، ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه اي و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﮕﻬﺪاري و ﺗﺼﻮرات ﻃﺮاح روف گاردن ﻣﻮاﺟﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. از آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ روف گاردن ها ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن ﺳﺒﻚ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ، اﻏﻠﺐ ﺷﺎﻣﻞ ﮔﻴﺎﻫﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛـﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨـﺪ در ﺧـﺎك ﻛـﻢ ﻋﻤﻖ و ﺑﺎ ﻣﺮاﻗﺒﺖ و ﻧﮕﻬﺪاري ﻛﻢ رﺷﺪ ﻛﻨﻨﺪ.
ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺸﺖ ﻫﻤﺎن ﻓﻀﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﻴﺎﻫﺎن در آن ﺷﺮوع ﺑﻪ رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺸـﺖ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ اﻟﺰاﻣﺎت ﺧﺎص ﺳﺎزه اي ﺑﺎﻳﺪ وزن ﻛﻤﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺧـﺎك ﻣﻌﻤـﻮﻟﻲ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎﻳﻲ دارد.
در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎﻳﺪ از ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﺮاي ﻛﺸﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد ﻛﻪ ﺣﺘﻲ اﻻﻣﻜﺎن ﺳﺒﻚ ﺑﻮده و وزﻧﺶ ﺣﺪود 900 ﻛﻴﻠﻮﮔﺮم در ﻫﺮ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺮﻃﻮب ﺑﺎﺷﺪ. ﻳﻚ ﻣﺨﻠﻮط ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻣﺮﻛﺐ از ﻳﻚ ﺳﻮم ﻣﺎﺳﻪ، ﻳﻚ ﺳﻮم ﺳﻨﮓ ﻫﺎي ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ و ﻳﻚ ﺳﻮم ﮔﻴﺎﺧﺎك ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ (ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از ﭼﻮب ﭘﻮﺳـﻴﺪه و ﻛﻮد ﻧﺒﺎﺗﻲ) ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻴﺪﻫﺪ.
ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ روف گاردن ﺑﻴﻦ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺎﺷﺖ و ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺗﺎ آب ﺑﺘﻮاﻧﺪ از ﻫﺮ ﺟﺎي روف گاردن ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ . ﺑﺎم ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻﻣﻘﺪار زﻳﺎدي آب ﺑﺎران را در ﺧﻮد ﻧﮕﻪ ﻣﻲ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺗﺤﻤﻴﻠﻲ ﺑﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد. ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل ﻫﻤﻴﺸـﻪ ﻣﻘـﺪاري آب اﺿـﺎﻓﻲ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ روش ﻫﺎي زﻳﺮ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﻮد:
اﻟﻒ- ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺧﻮد ﺑﺎم
ب- ﻧﺎوداﻧﻲ ﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﻴﺮواﻧﻲ ﻫﺎ
پ- آﺑﺮاه و ﻛﺎﻧﺎل آب
ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر رﻋﺎﻳﺖ اﺣﺘﻴﺎط ﺑﺎﻳﺪ دوﻛﺎﻧﺎل ﺧﺮوﺟﻲ ﻳﺎ ﻳﻚ ﺧﺮوﺟﻲ و ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮاي ﺳﺮرﻳﺰ ﺗﻌﺒﻴﻪ ﻛﺮد ( ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﺎﻟﻲ از ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ و اﻳﻦ اﻣﺮ از ﻃﺮﻳﻖ ﻧﺼﺐ درﻳﭽﻪ اي در ﺑـﺎﻻي آن ﻫـﺎ ﺑﺮاي ﺑﺎزرﺳﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد). در ﺗﺮاس ﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان از ﻳﻚ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮري ﺗﺮاس اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد.
اﻧﺘﺨﺎب ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺟﺮﻳﺎن آﺑﻲ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ اﻃﻼﻋﺎت ﺑﺎرش ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ، اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﮔﺮدد و از آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺎﺷﺖ و ﮔﻴﺎه را ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻓﺸﺎري آن ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ .
ﺑﺮﺧﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ ﻻﻳﻪ اي ﻗﻄﻮر از ﺧﺎك اﻧﺒﺴﺎط ﻳﺎﻓﺘـﻪ را ﺑـﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ. اﻣﺎ اﻛﺜﺮ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎي روف گاردن از ﻳﻚ ﺣﺼﻴﺮ زﻫﻜﺶ ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ ﻣﻮﺟﺪار ﺑﺎ اﻟﮕﻮي ﺳـﺎزه اي ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻛﺎرﺗﻦ ﺗﺨﻢ ﻣﺮغ ﻳﺎ Landscape Pavers اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ.
ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳـﻪ زﻫﻜـﺶ 20 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، اﻣﺎ ﺣﺼﻴﺮﻫﺎي ﺿﺨﻴﻢ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻋﺎﻳﻖ اﺿﺎﻓﻲ را ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪ. ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﺧﻮد ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﭘﻴﭽﻴﺪه اي از ﻻﻳﻪ ﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ:
اﻟﻒ- ﻻﻳﻪ ﺻﺎﻓﻲ: Filter Layer
در ﺑﻴﻦ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺸﺖ و ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﻓﻴﻠﺘﺮي ﻗﺮار دارد ﻛﻪ رﻃﻮﺑﺖ را از ﻣﺤﻴﻂ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ دور ﻣﻲ ﻛﻨـﺪوﻣﺎﻧﻊ از ﮔﻨﺪﻳﺪﮔﻲ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد. اﻳﻦ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻳﻚ ﺑﺎﻓﺖ ﭘﺎرﭼﻪ اي ﺑﺎﺷـﺪ. در ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫﺎي ﻣﺪرن ﻣﻌﻤﻮﻻ از ﻳﻚ ﻳﺎ دو ﻻﻳﻪ “geo-textile” ﻏﻴﺮ ﺑﺎﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷـﻮد. اﻳـﻦ ﻓﻴﻠﺘـﺮ ﺣﺘـﻲﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻻﻳﻪ اي از ﺷﻦ و ﻣﺎﺳﻪ ﺑﺎﺷﺪ و در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﻮد .
ب- ﻻﻳﻪ ﻣﺎﻧﻊ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ: Root barrier
ﻻﻳﻪ اي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ از ﻧﻔﻮذ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ و آﺳﻴﺐ زدن آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻋـﺎﻳﻖ ﻛـﺎري و ﻏﺸـﺎء ﺳـﻘﻒ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﻻﻳﻪ ﻣﺎﻧﻊ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﻤﺮﻛـﺰ اﺳـﺘﻔﺎده ﻣـﻲ ﺷـﻮد و در زﻳـﺮ زﻫﻜﺶ و ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ در ﺑﺎﻻي ﻻﻳـﻪ waterproof ﻳـﺎ آب ﺑﻨـﺪ ﻧﻬـﺎﻳﻲ ﻳـﺎ ﻋـﺎﻳﻖ ﻛـﺎري ﺣﺮارﺗـﻲ ﻗـﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد. اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً از ﻳﻚ ﭘﻮﺳﺘﻪ ﭘﻠﻲ اﺗﻴﻠﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷـﺪه وﺑﻴﺸـﺘﺮ در ﭘـﺮوژه ﻫـﺎي ﻋﻤـﻮﻣﻲ ﻛـﻪ ﺗﺮاﻓﻴﻚ ﻋﺒﻮري و ﺑﺎر ﺳﻘﻒ زﻳﺎد اﺳﺖ و ﺟﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﮔﻴﺎﻫﺎﻧﻲ ﺑﺎ رﻳﺸﻪ ﻫﺎي ﻋﻤﻴﻖ و رﻳﺸﻪ ﻫﺎي ﺗﻬﺎﺟﻤﻲ ﻛﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد.
پ- ﺻﻔﺤﻪ زﻫﻜﺶ: Drain board
ﻳﻚ ﺻﻔﺤﻪ ﺳﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﻋﻤﻞ ﻓﻴﻠﺘﺮ را اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﺪ و آب اﺿﺎﻓﻲ را از ﻗﺴﻤﺖ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ دور ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺎﻓﻆ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻻﻳﻪ وﺳﻄﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻛﺎﺳﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺮوﻃﻲ ﺷﻜﻞ اﺳﺖ آب اﺿﺎﻓﻲ را از رﻳﺸﻪ ﻫﺎ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﺮده و در ﺧﻮد ﻧﮕﻪ ﻣﻲ دارد.
اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﺮﻋﺖ Run-off آب ﺑﺎران ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و از ﻃﺮﻓﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺮدش ﻫﻮا و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﮔﻨﺪﻳﺪﮔﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻲ ﺷﻮد. ﻻﻳﻪ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﻳﻚ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﭘﺎرﭼﻪ اي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻊ از آﺳﻴﺐ دﻳﺪن ﻏﺸﺎء و ﻋﺎﻳﻖ ﻣﻲ ﺷﻮد.
4– ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ
اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﭘﻮﺷﺶ ﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎم و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻋﺎﻳﻖ ﻛﺎري را از ﻧﺸـﺖ ﻛـﺮدن و ﻧﻔـﻮذ آبﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﺻﻔﺤﻪ ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮوي ﻏﺸﺎء ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴـﺮد و آنرا در ﻃﻮل ﻋﻤﻠﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ و از ﺷﻜﺴﺖ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.
اﻳﻦ ﺻﻔﺤﻪ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ ﺑﺎرﻳﻜـﻪ اي از ﺑـﺘﻦ ﺳﺒﻚ، ﺻﻔﺤﻪ اي از ﻋﺎﻳﻖ ﻣﺤﻜﻢ، ورﻗﻪ ﺿﺨﻴﻢ ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ، ورق ﻣﺴﻲ، ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﻳﻨﻬﺎ، ﺑﺮ ﺣﺴﺐ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎي ﻃﺮاﺣﻲ و ﻛﺎرﺑﺮد روف گاردن ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮﺧﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎي روف گاردن ﻟﺰوﻣﺎً ﺑﻪ ﺻـﻔﺤﻪ ﻣﺤـﺎﻓﻆ اﺣﺘﻴـﺎﺟﻲ ﻧﺪارﻧﺪ و ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ از ﻻﻳﻪ ﻣﺎﻧﻊ رﻳﺸﻪ ﺑﻪ ﺟﺎي آن اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد.
5- ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺳﻘﻒ، ﻏﺸﺎء ﺑﺎم ﻳﺎ ﻻﻳﻪ ﻋﺎﻳﻖ ﻛﺎري رﻃﻮﺑﺘﻲ: Water Proofing
ﺑﺎم را از ﻧﺸﺖ ﻛﺮدن و ﭼﻜﻪ ﻛﺮدن ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﻏﺸﺎء ﻫﻢ ﺑﻪ ﺷـﻜﻞ ﻳـﻚ ﻻﻳـﻪ ﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ ﺿﺪآب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻫﻢ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ورﻗﻪ ﻫﺎي ﺑﻬﻢ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ. اﻧﺘﺨﺎب ﻳﻚ ﻏﺸﺎء ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺑـﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎم، ﻫﺰﻳﻨﻪ و ﺳﻬﻮﻟﺖ اﺟﺮا و ﺗﻌﻤﻴﺮ دارد. اﺧﻴﺮا ﺑﺮﺧﻲ ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﺤﺼﻮﻟﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛـﺮده اﻧـﺪ ﻛـﻪ ﻻﻳﻪ ﻣﺎﻧﻊ رﻳﺸﻪ و ﻏﺸﺎء را در ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻗﺮار داده اﺳﺖ .
ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻳﻨﻜﻪ ﺑﻪ ﻣﺮور زﻣﺎن ﻻﻳﻪ ﺧﺎك ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺧـﻮد را از دﺳـﺖ ﻧﺪﻫـﺪ، ﺑـﻪ ﻫﻨﮕـﺎم ﺗﺨﻤﻴﻦ ﺣﺠﻢ ﺧﺎك ﻻزم ، ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺼﻔﻴﻪ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت وارد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﺑﺎ اﺿـﺎﻓﻪ ﻛـﺮدن درﺻﺪي از ﺧﺎك ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد.
